Fundusz pracy – państwowy fundusz celowy, działający od 1990 roku.
Cel powstania – promowanie podejmowania pracy, aktywizacja zawodowa, zmniejszania wyników bezrobocia.
Źródło dochodów – obowiązkowe składki płacone przez pracodawców za zatrudnionych pracowników i przez osoby prowadzące działalności a także finansowanie z budżetu państwa i budżetu unijnego.
Zastosowanie – pomoc pieniężna dla nieaktywnych zawodowo, roboty interwencyjne, prace publiczne, kursy i przekwalifikowywanie osób nieaktywnych zawodowo.
Płacący składki ubezpieczeniowe za zatrudnione osoby, opłacają ratę na Fundusz Pracy – przymus ten ustala ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o propagowaniu zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. nr 99, poz. 1001 ze zm.). Przymus taki następuje, kiedy są spełnione łącznie 2 przesłanki:
podstawa wymiaru rat na ubezpieczenia emerytalne oraz rentowe – w rozliczeniu na okres całego miesiąca – musi odpowiadać co najmniej minimalnemu wynagrodzeniu,
istnieją przymusowe (a nie dobrowolne) ubezpieczenia emerytalno – rentowe
Jak widać, zatrudniający ma przymus opłacać za zatrudnionego ratę na Fundusz Pracy jedynie wtedy, kiedy kwota, która stanowi zasadę wymiaru rat na ubezpieczenia emerytalne oraz rentowe, wynosi w rozliczeniu na okres miesiąca co najmniej najmniejsze wynagrodzenie za pracę. Przy czym dla:
zatrudnionego w pierwszym roku pracy uposażenie to wynosi minimum 80% wielkości najmniejszego honorarium za pracę,
osób wykonujących pracę w okresie odbywania kary pozbawienia wolności albo czasowego aresztowania wynosi minimum 50% najmniejszego uposażenia za pracę
Umowa o pracę
Przy ustalaniu istnienia przymusu zapłacenia składek na FP, należy brać pod uwagę dochód będący podstawą wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w przeliczeniu na okres miesiąca. Oznacza to, że jeśli ubezpieczony miał dochód tylko za część miesiąca, należy dokonać właściwych obliczeń i dopiero na ich zasadzie określić istnienie albo brak wymienionego przymusu naliczania składek na ten fundusz. Przypadek taki będzie miał miejsce w chwili zawarcia umowy o pracę w trakcie miesiąca, ale także w sytuacji wykorzystania przez zatrudnionego z wypoczynku bezpłatnego, czy też pobytu na zwolnieniu L4.
Umowa cywilnoprawna
Rata na FP jest należna także za osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia albo agencyjnej lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z przepisami Kodeksu Cywilnego stosuje się przepisy dotyczące zlecenia. W sytuacji, gdy zleceniodawca (jako osoba fizyczna) zatrudnia wyłącznie zleceniobiorców, to za osoby te nie opłaca rat na FP. Nie ma to przełożenia na zleceniodawców, będących jednostkami organizacyjnymi.
Umowa o pracę + umowa cywilnoprawna
Jeśli kwoty będące podstawą wysokości rat na ubezpieczenia emerytalne oraz rentowe pochodzą z różnorodnych źródeł, to konieczność płacenia rat na FP rodzi się wtedy, gdy suma stanowiąca podstawę wysokości rat z niniejszych tytułów wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę.
WAŻNE!!!
Raty na FP nie płaci się za osoby, które osiągnęły wiek wynoszący minimum 55 lat dla kobiet oraz 60 lat dla mężczyzn. Dotyczy to zarówno zatrudnionych na umowę o pracę ale i zleceniobiorców.